İsrail’in Suriye topraklarına yönelik gerçekleştirdiği son hava saldırılarının ardından tırmanan bölgesel gerilimi kontrol altına almak amacıyla kritik bir diplomatik adım atıldı. Suriye ve İsrail temsilcileri, Amerika Birleşik Devletleri’nin arabuluculuğunda ve Ürdün’ün ev sahipliğinde düzenlenen üst düzey zirvede karşı karşıya geldi.
Suriye Dışişleri Bakanlığı kaynaklarının resmi haber ajansı SANA’ya aktardığı bilgilere göre, Şam yönetimi müzakere masasında bölgesel istikrarın sağlanması ve saha geriliminin düşürülmesi adına Somut güvenlik adımlarının atılması gerektiğine vurgu yaptı.
Müzakere Masasında Üst Düzey İstihbarat İsimleri
Kritik temasta Suriye heyetine Dışişleri Bakanı Esad Hasan Şeybani başkanlık etti. Heyette diplomatik isimlerin yanı sıra Suriye Genel İstihbarat ve Askeri İstihbarat başkanlarının da yer alması, görüşmenin askeri ve güvenlik boyutunun ağırlığını ortaya koydu.
Toplantıda ana gündem maddesi; İsrail’in düzenlediği hava saldırılarının, tutuklama operasyonlarının ve hedef gözeterek yapılan askeri müdahalelerin tamamen sonlandırılması oldu. Tarafların, sahada tırmanmayı önleyecek pratik uygulama mekanizmaları üzerinde durduğu bildirildi.
Yeni Bir Güvenlik Anlaşması Yolda mı?
Görüşmelerin temel hedefi; askeri gerilimi düşürmenin yanı sıra uzun vadede daha kapsamlı bir uzlaşının zeminini hazırlamak. Şam kanadı, müzakere sürecinin canlandırılmasıyla birlikte bölgede sürdürülebilir bir güvenlik mimarisini şekillendirecek bağlayıcı bir güvenlik anlaşmasına ulaşmayı hedeflediklerini belirtti.
Şam’dan "Egemenlik" ve "Golan Tepeleri" Mesajı
Görüşme detaylarına ilişkin yapılan açıklamada Suriye tarafının ulusal haklar konusundaki net duruşu öne çıktı. Şam yönetimi, bağımsız ve egemen bir devlet olarak ulusal orduyu yeniden yapılandırma, savunma kapasitesini geliştirme ve uluslararası ortaklıklarını belirleme hakkının tartışmaya kapalı olduğunu belirtti. Bu hakları kısıtlayabilecek hiçbir mekanizmanın kabul edilmeyeceği vurgulandı.
Bununla birlikte, İsrail işgali altındaki Golan Tepeleri’nin özünde Suriye toprağı olduğu hususu bir kez daha tekrarlanırken, bölgenin nihai statüsünün değerlendirilmesi için henüz erken olduğu ifade edildi.
Suriye tarafı acil önceliklerini şu üç maddeyle özetledi:
İsrail askeri unsurlarının 8 Aralık 2024 öncesindeki hatlara çekilmesi,
1974 tarihli Kuvvetlerin Ayrıştırılması Anlaşması’nın yeniden yürürlüğe girmesi,
Sahadaki güvenlik şartlarının anlaşma metnine tam uyum sağlayacak şekilde eksiksiz uygulanması.
