İngiltere’de insani yardım ve bağış faaliyetleri yürüten yasal kuruluşların, uluslararası hukuka aykırı şekilde inşa edilen İsrail yerleşim birimlerine milyonlarca sterlinlik finansman sağladığı ortaya çıktı. İşçi Partisi Milletvekili Melanie Ward’ın resmi makamlara sunduğu kapsamlı dosya, Londra ile işgal altındaki Filistin toprakları arasındaki gizli para trafiğini gözler önüne serdi.
The Guardian gazetesinde yer alan belgelere göre, İngiltere ve Galler Yardım Komisyonu’na acil kodlu bir mektup gönderen Ward, kayıtlı 32 hayır kurumunun yasa dışı İsrail yerleşim projelerine en az 28 milyon sterlin (yaklaşık 1,1 milyar TL) nakit akışı sağladığını tespit etti.
İngiliz Vergi Mükelleflerinin Parası İşgale mi Gitti?
Geçmişte Filistinliler İçin Tıbbi Yardım (MAP) organizasyonunun başkanlığını da yürüten Milletvekili Melanie Ward, skandalın mali boyutunun çok daha derin olabileceğine dikkat çekti. Ward, söz konusu vakıfların Birleşik Krallık’taki vergi iadesi sistemi olan "Gift Aid" (Bağış Yardımı) mekanizmasını kullanmış olmaları halinde, İngiliz vergi mükelleflerinin cebinden çıkan 5,6 milyon sterlinin de dolaylı olarak yasa dışı yerleşim birimlerinin genişletilmesinde kullanılmış olabileceği uyarısında bulundu.
Yasa dışı yerleşimlerin Ortadoğu'da barış zeminini dinamitleyen en büyük unsurlardan biri olduğunu vurgulayan İngiliz parlamenter, suça ortak olan yapıların derhal mercek altına alınmasını ve yardım kuruluşu statülerinin iptal edilerek sicilden düşürülmesini istedi. Ward, uluslararası hukuk ihlallerine maddi zemin hazırlayan bu faaliyetlerin kamu yararı ilkesiyle asla bağdaşmadığının altını çizdi.
Kara Listedeki Vakıflar ve Radikal Gruplar
İnceleme talebinde adı öne çıkan kuruluşlar arasında "Kasner Charitable Trust" ve "UK Toremet" gibi organizasyonlar yer alıyor. İngilizce ve İbranice resmi kayıtlar üzerinde yapılan araştırmalar, Kasner Charitable Trust’ın Batı Şeria'nın El Halil kentindeki radikal bir Yeşiva’ya (Tevrat okulu) doğrudan fon aktardığını kanıtladı.
Dosyadaki bir diğer çarpıcı detay ise UK Toremet vakfına ait. Kuruluşun 2022 yılında, Filistinlilere ait mülklerin yıkılması faaliyetleriyle bilinen ve Avrupa Birliği (AB) tarafından yaptırım listesine alınan aşırı sağcı yerleşimci grup "Regavim"e 38 bin sterlinden fazla bağış yaptığı saptandı.
Hükümet ve Komisyondan Resmi Adımlar
Ortaya çıkan somut delillerin ardından İngiltere Yardım Komisyonu, iddiaların "son derece ciddi" olduğunu ve konunun hassasiyetle incelendiğini açıkladı. Komisyon sözcüsü, bölgede faaliyet gösteren vakıfların hukuki uygunluk normlarının aktif şekilde değerlendirildiğini belirterek, sürecin karmaşık yapısı nedeniyle kapsamlı bir inceleme takvimi yürüttüklerini bildirdi.
Siyasi kanattan da skandala yönelik ilk net hamle geldi. İngiltere Dışişleri Bakanı Yvette Cooper, parlamentoda yaptığı açıklamada, komisyonun ülkedeki tüm hayır kurumlarının İsrail yerleşim birimleriyle olan bağlarını ve finansal ilişkilerini incelemek üzere resmi olarak görevlendirildiğini duyurdu.
