ABD'den "Geçiş Ücreti" Tartışmalarına Net Yanıt
Küresel enerji koridorunun en kritik noktalarından biri olan Hürmüz Boğazı, Washington ile Tahran hattında yeni bir diplomatik bilek güreşine sahne oluyor. ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, bölgedeki aktörlerin boğazın işletilmesine yönelik yürüttüğü müzakerelerin gölgesinde, stratejik su yolunun statüsüne ilişkin çok net bir mesaj verdi. Rubio, uluslararası hukuka göre Hürmüz Boğazı’ndan herhangi bir geçiş ücreti ya da vergi talep edilmesinin söz konusu olamayacağını belirtti.
"Uluslararası Sularda Kurallar Değişmez"
Geniş kapsamlı Körfez turunun ilk ayağında Birleşik Arap Emirlikleri'nin (BAE) başkenti Abu Dabi'ye ayak basan ABD Dışişleri Bakanı, havalimanında gazetecilerin sorularını yanıtladı. Gündemin odağında yer alan İran ve Umman arasındaki Hürmüz Boğazı müzakerelerine değinen Rubio, küresel deniz hukukunun altını çizdi.
Rubio, "Hürmüz Boğazı uluslararası sulardan oluşmaktadır. Mevcut küresel hukuk kuralları çerçevesinde hiçbir ülkenin bu sulardan geçen gemilerden vergi, harç veya geçiş ücreti talep etme hakkı ve yetkisi yoktur. Dünyanın her yerinde geçerli olan bu kuralların Körfez'de de aynen korunmasını bekliyoruz. Bölge ülkelerinin de bu konuda bizimle aynı hassasiyeti paylaştığına inanıyorum" ifadelerini kullandı.
Terör İhracatı mı, Normalleşme mi?
İran'ın gelecekte küresel yatırımlardan ve finansal pazarlardan pay alıp alamayacağı yönündeki bir soruya da açıklık getiren ABD’li Bakan, topu Tahran yönetimine attı. Bölgesel istikrarın anahtarının İran'ın dış politika tercihlerinde saklı olduğunu ima eden Rubio, şunları kaydetti:
"Bu durum tamamen Tahran rejiminin nasıl bir yol izleyeceğine bağlı. İran, terör ihraç eden devrimci bir odak olmaktan vazgeçip normal, kurallara uyan bir devlet olmayı seçerse, bölgedeki diğer ülkeler gibi muazzam doğrudan yabancı yatırım fırsatlarından yararlanabilir. Kapılar ancak o zaman açılır."
Lübnan Denklemi ve Vekil Güçler Masada
Bölgedeki diğer sıcak gelişmelere de değinen Rubio, Lübnan ile İsrail arasında yürütülen diplomatik temasların, Washington ile Tahran arasındaki doğrudan ya da dolaylı müzakere süreçlerinden tamamen bağımsız olduğunu vurguladı.
Lübnan’ın geleceğinin yalnızca Lübnan halkına ve onun meşru hükümetine ait olduğunu söyleyen Rubio, İran’ın bölgedeki vekil güçleri üzerinden yürüttüğü faaliyetlere de dikkat çekti. Olası bir mutabakat zaptının hayata geçmesi için İran destekli grupların saldırılarının tamamen durması gerektiğini belirten Rubio, bu konunun müzakere masasının en önemli maddelerinden biri olduğunu sözlerine ekledi.
ABD Dışişleri Bakanı Rubio’nun BAE ile başlayan 26 Haziran'a kadar sürecek olan kritik Körfez mesaisi, Kuveyt ve Bahreyn ziyaretleriyle devam edecek.
