İşgal altındaki Doğu Kudüs’te yer alan Müslümanların ilk kıblesi Mescid-i Aksa, bir kez daha fanatik İsrailli grupların hedefi oldu. İsrail güvenlik güçlerinin sıkı koruması altında kutsal mabede giren grupların, avluda düzenlediği kışkırtıcı eylemler bölgedeki gerilimi tırmandırıyor.
Filistin resmi haber ajansı WAFA tarafından aktarılan bilgilere göre, aralarında fanatik grupların bulunduğu 116 kişilik bir kafile, Mescid-i Aksa’nın güneybatı cephesinde yer alan tarihi El-Meğaribe (Fas) Kapısı’nı kullanarak içeri girdi. İsrail polisinin güvenlik çemberi eşliğinde külliye alanına adım atan grup üyelerinin, ibadet alanlarında provoke edici tavırlar sergilediği ve dini ritüeller gerçekleştirdiği bildirildi.
Gazze’deki Savaş Gölgesinde Kutsal Mekana İhlal Dalgası
İsrail’in Gazze Şeridi’ne yönelik şiddetli saldırıları devam ederken, işgal altındaki Doğu Kudüs’te de kutsal mekanlara yönelik baskınların frekansı her geçen gün artıyor. Bölgedeki gerginliğin tırmanmasında, Tel Aviv yönetimindeki aşırı sağcı koalisyon ortaklarının söylemlerinin de etkili olduğu belirtiliyor.
Siyasi kanattaki aşırı sağcı bakanların, Mescid-i Aksa’nın mevcut statüsünün değiştirilmesi ve ibadete açılması yönündeki beyanları, bu tür baskınların organize edilmesini teşvik eden ana unsurlar arasında gösteriliyor.
Tarihi Statüko ve Uluslararası Anlaşmalar İhlal Ediliyor
Mescid-i Aksa; İsrail ile Ürdün arasında 1994 yılında imzalanan Wadi Araba Barış Antlaşması uyarınca Ürdün Vakıflar, İslami İşler ve Mukaddesat Bakanlığı’na bağlı Kudüs İslami Vakıflar İdaresi’nin hukuki himayesinde bulunuyor. Anlaşmaya göre kutsal mabette yalnızca Müslümanların ibadet etme hakkı bulunurken, diğer din mensupları ise alanı sadece ziyaret edebiliyor.
Ancak İsrail makamları, 2003 yılından bu yana Kudüs İslami Vakıflar İdaresi’nin onayını almadan tek taraflı kararlarla fanatik grupların polis eşliğinde içeri girmesine göz yumuyor. Kudüs İslami Vakıflar İdaresi, bu eylemleri açıkça "baskın" ve Müslüman egemenliğine bir müdahale olarak nitelendiriyor.
Arkeolojik Kazılar Ve Dini Tartışmalar
Öte yandan, Kıble Mescidi, Kubbetü's-Sahra, medreseler ve geniş avludan oluşan Mescid-i Aksa Külliyesi altında yürütülen kazı çalışmaları da tepkilerin odağında. İsrailli gruplar bu çalışmaları "Süleyman Mabedi kalıntılarını arama" gerekçesiyle sürdürürken, Filistinli yetkililer ve tarihçiler altyapı kazılarının yapının tarihi dokusuna zarar verdiğine dikkat çekiyor.
Dikkat çeken bir diğer unsur ise İsrail içerisindeki Ultra-Ortodoks (Haredi) din adamlarının büyük çoğunluğunun, dini gerekçelerle Mescid-i Aksa’ya girilmesini yasaklaması. Buna rağmen aşırı sağcı siyasi çevrelerin desteğini alan radikal gruplar, polis korumasında ibadet gösterileri yapmayı sürdürüyor.
